พฤติกรรมและสิ่งที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรม
พฤติกรรม
กันยา
สุวรรณแสง (2532) ได้
ให้ความหมายของคำว่าพฤติกรรมไว้ว่า คือกิริยา
อาการ บทบาท ลีลา ท่าที การประพฤติ ปฏิบัติ
การกระทำที่แสดงออกให้ปรากฏสัมผัสได้ด้วยประสาทสัมผัสทางใดทางหนึ่งของ
ประสาทสัมผัสทั้งห้าซึ่งสามารถวัดได้ด้วยเครื่องมือ
สิ่งที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรม
กันยา สุวรรณแสง (2532)
1.พันธุกรรม คือ
การถ่ายทอดบุคลิกลักษณะจากปู่ ย่า ตา ยาย พ่อแม่สู่ลูกหลาน มีลักษณะทางกายและทางสติปัญญา
2.สิ่งแวดล้อม หมายถึง สิ่งต่างๆ
ที่อยู่รอบตัวเป็นสิ่งเร้ากระตุ้นให้บุคคลแสดงออกโต้ตอบในลักษณะต่างๆ
กันซึ่งมีผลต่อพฤติกรรมของมนุษย์ ได้แก่
2.1.สิ่งแวดล้อมทางบ้าน
เช่น การอบรมเลี้ยงดู ฐานะทางเศรษฐกิจและสังคมของครอบครัว บรรยากาศภายในบ้าน
สิ่งเหล่านี้ล้วนมีอิทธิพลต่อพฤติกรรมของเด็กมาก
2.2.สิ่งแวดล้อมทางโรงเรียน อันได้แก่
ครูอาจารย์ เพื่อนนักเรียน
สภาพบรรยากาศภายในโรงเรียน
2.3.สิ่งแวดล้อมทางชุมชน ได้แก่ ขนบธรรมเนียม สื่อสารมวลชนต่างๆ
ก็ล้วนแล้วแต่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรม
2.4.วัฒนธรรม
คนที่อยู่ในชั้นของสังคมที่แตกต่างกัน มีพื้นฐานทางสังคมที่แตกต่างกัน จะมีพฤติกรรมต่างกัน เพศ อายุ ความเชื่อ
ค่านิยม ฯลฯ
2.5.ภูมิประเทศ
มีอิทธิพลโน้มนำให้ลักษณะนิสัยใจคอและพฤติกรรมต่างกัน
การจูงใจให้เกิดพฤติกรรม
พฤติกรรมเป็นผลมาจากมนุษย์แสดงปฏิกิริยาตอบสนองต่อสิ่งเร้า หรือแรงจูงใจ
พฤติกรรมบางอย่างมีแรงจูงใจหลายอย่างรวมกัน
ซึ่งปัจจัยในการจูงใจให้เกิดพฤติกรรม
กันยา สุวรรณแสง (2532) ได้แก่
1. แรงจูงใจทางกาย เป็นแรงจูงใจที่เกิดจากความต้องการทางร่างกาย
เช่น ความหิว ความกระหาย
2. แรงจูงใจทางสังคม
เป็นสิ่งที่เกิดขึ้นภายหลังการเรียนรู้ อาจแบ่งออกได้หลายอย่าง ดังนี้
2.1.แสดงความต้องการทางสังคมที่คล้อยตามขนบธรรมเนียมประเพณี
วัฒนธรรมของชุมชนของตน
2.2.ความต้องการอย่างเดียวกัน
อาจทำให้คนเรามีพฤติกรรมไม่เหมือนกัน เช่น
เมื่อต้องการศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติม บางคนเข้าห้องสมุด
ในขณะที่บางคนค้นคว้าจากอินเตอร์เน็ต
2.3.พฤติกรรมอย่างเดียวกันอาจเนื่องมาจากความต้องการที่แตกต่างกันได้
เช่น บางคนชอบใช้อินเตอร์เน็ตเพราะต้องการหาความรู้
ในขณะที่บางคนต้องการความบันเทิง
2.4.พฤติกรรมอย่างใดอย่างหนึ่ง
อาจสนองความต้องการได้มากกว่าหนึ่งอย่างในเวลาเดียวกัน เช่น
นักเรียนที่ใช้อินเตอร์เน็ตเพราะต้องการข่าวสารข้อมูล
และความเพลิดเพลินอย่างไรก็ตามสำหรับนักเรียนมัธยมศึกษา ซึ่งอยู่ในช่วงวัยรุ่น ยังมีปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมอีก ดังนี้
1. ปัจจัยทางบ้าน
เนื่องจากนักเรียนใช้เวลาอยู่บ้านเป็นส่วนมาก
ปัจจัยทางบ้านจึงมีอิทธิพลต่อพฤติกรรมของนักเรียนวัยรุ่นเป็นอย่างมากสิ่งต่าง
ๆ ที่มีอยู่และเกิดขึ้นในบ้านล้วนส่งผลถึงพฤติกรรม เช่น ความสัมพันธ์ภายในครอบครัว
จำนวนสมาชิกภายในบ้าน ความพร้อมของครอบครัว
ฐานะทางเศรษฐกิจ สภาพแวดล้อม สิ่งอำนวยความสะดวก เป็นต้น
2. ปัจจัยทางโรงเรียน
เป็นปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมของนักเรียนเป็นอย่างมาก
ถึงแม้ว่านักเรียนจะใช้เวลาอยู่โรงเรียนน้อยกว่าอยู่บ้าน แต่โรงเรียนก็เป็นสถานที่
ที่นักเรียนได้เรียนรู้สิ่งต่างๆ ปัจจัยทางโรงเรียน เช่น ประเภทของโรงเรียน
ขนาดของโรงเรียน ชื่อเสียงของโรงเรียน สภาพแวดล้อมภายในโรงเรียน
3. ปัจจัยทางชุมชน
ถือได้ว่าเป็นปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมที่สำคัญอีกประการหนึ่งการที่นักเรียนได้อยู่ในท่ามกลางชุมชนแบบใด ก็จะมีแนวโน้มที่จะแสดงพฤติกรรมตามแบบอย่างที่ได้พบเห็น
ปัจจัยทางชุมชน เช่น ขนาดของชุมชน ที่ตั้งและสภาพแวดล้อม เป็นต้น
4. เพื่อนถือได้ว่าเป็นอิทธิพลที่สำคัญที่สุดของวัยรุ่น
เพราะวัยรุ่นเป็นวัยที่ต้องการ การยอมรับจากกลุ่มเพื่อน สังคมของวัยรุ่นส่วนใหญ่จึงเป็นสังคมของเพื่อน
โดยอิทธิพลของกลุ่มเพื่อน